NOWE OPRACOWANIE HISTORYCZNE – BROSZURA Z MATERIAŁAMI Z KONFERENCJI NAUKOWEJ „POWSTANIE ZAMOJSKIE”
2026-09-30
ŚZŻAK Okręg Zamość wydaje nową publikację poświęconą Powstaniu Zamojskiemu. Broszura zawiera materiały z konferencji naukowej pod tym samym tytułem i stanowi kolejną inicjatywę służącą upowszechnianiu wiedzy o historii Zamojszczyzny oraz bohaterstwie żołnierzy Polskiego Państwa Podziemnego, walczących o wolną Ojczyznę na terenie Zamojskiego Inspektoratu Armii Krajowej.
Powstanie Zamojskie – walka zbrojna w obronie polskiej ludności Zamojszczyzny, wysiedlanej przez niemieckiego okupanta w czasie II wojny światowej – było największym pod względem czasu trwania i zasięgu terytorialnego aktem zorganizowanego oporu Polaków przeciwko zbrodniczej polityce niemieckiej na okupowanych przez III Rzeszę obszarach II Rzeczypospolitej. Pod względem zaangażowania militarnego sił zbrojnych Polskiego Państwa Podziemnego Powstanie Zamojskie, zwycięskie – skutkujące wstrzymaniem niemieckich, ludobójczych wysiedleń polskiej ludności z terenu Zamojszczyzny, ustępuje jedynie Powstaniu Warszawskiemu.
Przez długi czas Powstanie Zamojskie pozostawało na marginesie narodowej pamięci. Dziś, dzięki kilkunastu latom konsekwentnej pracy społeczników zrzeszonych w ŚZŻAK Okręg Zamość oraz naszych partnerów, to ważne dla historii Polski i Zamojszczyzny wydarzenie stopniowo odzyskuje należne mu miejsce w świadomości historycznej Polaków, w tym mieszkańców naszego regionu.
Jako społecznicy, wspólnie z zaproszonymi do współpracy partnerami, podjęliśmy szereg inicjatyw mających na celu upowszechnianie wiedzy o bohaterskim czynie żołnierzy Polskiego Państwa Podziemnego – naszych przodków – walczących w Powstaniu Zamojskim. Działania te prowadzone są wielotorowo m.in. – poprzez realizację inicjatyw edukacyjnych i wydawniczych, produkcje filmowe, wystawy, konferencje naukowe i wydarzenia artystyczne, aż po zorganizowane ogólnopolskie uroczystości państwowe z okazji 80. rocznicy wybuchu Powstania Zamojskiego oraz trwałe formy upamiętnienia, takie jak budowa Pomnika Powstania Zamojskiego przy Muzeum Inspektoratu Zamojskiego AK w Bondyrzu.
Najnowszym przedsięwzięciem realizowanym w ramach tej misji jest nowa publikacja – broszura pt. „Powstanie Zamojskie”. Jest ona pokłosiem konferencji naukowej pod tym samym tytułem, zorganizowanej przez ŚZŻAK Okręg Zamość 23 listopada 2025 r. w Klubie Garnizonowym w Zamościu. Wydarzenie odbyło się w ramach obchodów 83. rocznicy wybuchu Powstania Zamojskiego. Celem konferencji było oddanie hołdu żołnierzom Polskiego Państwa Podziemnego – Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich – którzy walczyli w obronie Ojczyzny i przeciwstawiali się ludobójczym wysiedleniom polskiej ludności Zamojszczyzny, a także upamiętnienie ofiar niemieckiej eksterminacji Narodu Polskiego na tych terenach.
W debacie naukowej udział wzięli badacze i publicyści: dr hab. Tomasz Panfil, dr hab. Marek Deszczyński, redaktor Tadeusz Płużański oraz prezes Zarządu ŚZŻAK Okręg Zamość Sławomir Zawiślak.
Wydanie broszury zawierającej materiały z konferencji pozwoli na trwałe zachowanie i upowszechnienie wiedzy o tragicznych, a zarazem fundamentalnych wydarzeniach w historii naszego regionu i kraju. Publikacja ma istotne znaczenie dla edukacji historycznej i patriotycznej, szczególnie młodego pokolenia. Z tego względu zaplanowano jej nieodpłatne przekazanie m.in. do bibliotek szkolnych i publicznych, placówek kulturalno-wychowawczych na terenie regionu, a także do instytucji o zasięgu ogólnopolskim.
Zadanie pn. „Druk broszury o Powstaniu Zamojskim” współfinansowane jest ze środków Powiatu Zamojskiego oraz środków własnych ŚZŻAK Okręg Zamość. Serdecznie dziękujemy Samorządowi Powiatu Zamojskiego za wsparcie finansowe wydania publikacji.
Promocja publikacji odbyła się m.in. podczas tegorocznych obchodów 87. rocznicy powstania Polskiego Państwa Podziemnego, zorganizowanych 27 września 2026 r. w Zamościu m.in. podczas koncertu patriotycznego zorganizowanego z tej okazji w sali Klubu 3. Batalionu Zmechanizowanego w Zamościu.
ŚZŻAK Okręg Zamość dba o powszechny dostęp do swoich publikacji. Wszystkie wydane książki, w tym broszura „Powstanie Zamojskie”, są udostępniane do bezpłatnego pobrania w wersji elektronicznej na stronie internetowej:https://akzamosc.pl/nasze-publikacje/
Więcej informacji o działalności ŚZŻAK Okręg Zamość na rzecz przywracania pamięci o Powstaniu Zamojskim: https://akzamosc.pl/, https://akzamosc.pl/upamietnienie-powstania-zamojskiego/
Druk broszury o Powstaniu Zamojskim” współfinansowane jest ze środków Powiatu Zamojskiego.
